Những trường hợp người dân dễ bị ép ký giấy tờ

Trong nhiều giao dịch dân sự, không ít người rơi vào tình huống bị ép ký giấy tờ mà không nhận thức đầy đủ hậu quả pháp lý. Việc ép ký giấy tờ có thể diễn ra trong mua bán nhà đất, vay mượn, ủy quyền, thậm chí trong quan hệ gia đình và lao động. Nếu không hiểu rõ quyền của mình, người dân rất dễ ký vào các văn bản bất lợi mà sau này khó hủy bỏ. Bài viết dưới đây sẽ phân tích các trường hợp phổ biến, căn cứ pháp luật và cách phòng tránh rủi ro.

>>> Xem thêm: Thời hạn hiệu lực của hợp đồng được văn phòng công chứng chứng thực

Ép ký giấy tờ là gì theo quy định pháp luật?

Khái niệm ép ký giấy tờ trong giao dịch dân sự

Ép ký giấy tờ là hành vi buộc người khác phải ký vào văn bản, hợp đồng hoặc giấy tờ pháp lý khi họ không tự nguyện. Việc ép buộc có thể thông qua đe dọa, lừa dối, gây áp lực tâm lý hoặc lợi dụng hoàn cảnh khó khăn.

Theo Bộ luật Dân sự 2015, giao dịch dân sự chỉ có hiệu lực khi đáp ứng điều kiện về sự tự nguyện. Điều này được quy định rõ:

“Giao dịch dân sự có hiệu lực khi có đủ các điều kiện: chủ thể có năng lực pháp luật, mục đích và nội dung không vi phạm pháp luật, và các bên hoàn toàn tự nguyện.”

Nếu việc ký kết không xuất phát từ ý chí tự nguyện thì giao dịch có thể bị tuyên vô hiệu.

Hậu quả pháp lý khi bị ép ký giấy tờ

Theo quy định tại Bộ luật Dân sự 2015:

“Giao dịch dân sự vô hiệu do bị lừa dối, đe dọa, cưỡng ép khi một bên tham gia giao dịch do bị đe dọa hoặc cưỡng ép mà buộc phải xác lập giao dịch để tránh thiệt hại về tính mạng, sức khỏe, danh dự, uy tín, tài sản của mình hoặc người thân.”

Như vậy, người bị ép ký có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố giao dịch vô hiệu và khôi phục lại tình trạng ban đầu.

Những trường hợp người dân dễ bị ép ký giấy tờ nhất

Ép ký giấy tờ khi vay tiền hoặc bảo lãnh

Đây là trường hợp phổ biến nhất. Người vay tiền có thể bị ép ký:

• Giấy nhận nợ với số tiền cao hơn thực tế

• Giấy chuyển nhượng nhà đất để “làm tin”

• Hợp đồng ủy quyền toàn bộ tài sản

• Giấy nhận đã thanh toán hoặc cam kết bất lợi

Trong nhiều trường hợp, người vay vì áp lực tài chính nên ký mà không đọc kỹ nội dung.

>>> Xem thêm: Phí công chứng có thay đổi khi giao dịch bất động sản giá trị cao?

Ép ký giấy tờ trong mua bán nhà đất

Trong giao dịch nhà đất, việc ép ký giấy tờ có thể xảy ra khi:

• Bị yêu cầu ký hợp đồng đặt cọc bất lợi

• Bị ép ký giấy xác nhận đã nhận tiền đủ

• Bị ép ký chuyển nhượng khi chưa thanh toán

• Bị môi giới hoặc người mua gây áp lực thời gian

Người bán nhà thường dễ rơi vào tình trạng này nếu cần tiền gấp hoặc thiếu hiểu biết pháp luật.

Ép ký giấy tờ trong quan hệ gia đình

Trong phạm vi gia đình, nhiều người bị ép ký:

• Giấy từ chối nhận di sản

• Giấy chuyển nhượng tài sản chung

• Giấy ủy quyền quản lý tài sản

• Giấy vay mượn tiền cho người thân

Do yếu tố tình cảm hoặc áp lực từ người thân, người dân thường ký mà không cân nhắc hậu quả.

Ép ký giấy tờ tại nơi làm việc

Một số người lao động bị ép ký:

• Đơn xin nghỉ việc

• Giấy xác nhận không khiếu nại

• Cam kết bồi thường vô lý

• Hợp đồng lao động bất lợi

Trong trường hợp này, việc ép ký thường diễn ra do sợ mất việc hoặc áp lực từ quản lý.

Dấu hiệu nhận biết việc bị ép ký giấy tờ

Bị gây áp lực về thời gian hoặc tâm lý

Nếu bạn bị yêu cầu ký ngay lập tức, không cho đọc kỹ hoặc không cho hỏi ý kiến luật sư thì đó là dấu hiệu rõ ràng của việc ép ký.

>>> Xem thêm: So sánh chi phí tự làm sổ đỏ và thuê dịch vụ làm sổ đỏ trọn gói

Nội dung giấy tờ không được giải thích rõ

Khi người soạn thảo né tránh giải thích hoặc thúc giục ký nhanh, cần đặc biệt cảnh giác.

Bị đe dọa hoặc lợi dụng hoàn cảnh khó khăn

Một số trường hợp ép ký xảy ra khi:

• Người ký đang nợ tiền

• Người ký đang gặp khó khăn tài chính

• Người ký phụ thuộc vào người khác

Đây là những hoàn cảnh dễ bị lợi dụng để ép ký giấy tờ.

Công chứng có ngăn chặn được việc ép ký giấy tờ không?

Vai trò của công chứng viên

Theo Luật Công chứng 2024:

“Công chứng viên phải kiểm tra tính tự nguyện của các bên khi tham gia giao dịch.”

Công chứng viên có quyền từ chối công chứng nếu nhận thấy:

• Người ký không minh mẫn

• Có dấu hiệu bị ép buộc

• Nội dung hợp đồng vi phạm pháp luật

Như vậy, công chứng là một cơ chế giúp hạn chế tình trạng ép ký giấy tờ.

Tuy nhiên không phải lúc nào cũng phát hiện được

Trong thực tế, nếu việc ép buộc diễn ra trước đó và khi ký tại phòng công chứng các bên vẫn thể hiện tự nguyện, công chứng viên có thể khó phát hiện. Vì vậy người dân vẫn cần chủ động bảo vệ quyền lợi của mình.

Cách xử lý khi đã bị ép ký giấy tờ

Thu thập chứng cứ

Người bị ép ký cần lưu giữ:

• Tin nhắn, ghi âm, ghi hình

• Nhân chứng

• Giấy tờ liên quan

• Thời điểm ký kết

Đây là căn cứ quan trọng khi yêu cầu tuyên bố giao dịch vô hiệu.

Yêu cầu Tòa án tuyên giao dịch vô hiệu

Theo Bộ luật Dân sự 2015, người bị ép ký có quyền khởi kiện yêu cầu:

• Tuyên giao dịch vô hiệu

• Hủy hợp đồng

• Yêu cầu bồi thường thiệt hại

Thời hiệu yêu cầu tuyên bố giao dịch vô hiệu do bị cưỡng ép là 02 năm kể từ ngày giao dịch được xác lập.

Tham khảo ý kiến tư vấn pháp lý

Trước khi ký hoặc khi phát hiện bị ép ký, nên liên hệ luật sư hoặc chuyên gia pháp lý để được hướng dẫn kịp thời.

Cách phòng tránh rủi ro bị ép ký giấy tờ

Để hạn chế rủi ro pháp lý, người dân nên:

• Không ký khi chưa đọc kỹ nội dung

• Không ký khi đang bị áp lực tâm lý

• Yêu cầu được giữ bản dự thảo trước khi ký

• Tham khảo ý kiến luật sư khi liên quan tài sản lớn

• Chỉ ký tại cơ quan công chứng uy tín

Việc thận trọng sẽ giúp tránh những hậu quả pháp lý khó khắc phục.

Kết luận

Tình trạng ép ký giấy tờ trong các giao dịch dân sự vẫn xảy ra khá phổ biến và tiềm ẩn nhiều rủi ro pháp lý nghiêm trọng. Nếu không nhận thức đầy đủ quyền lợi của mình, người dân có thể bị ràng buộc bởi những văn bản bất lợi trong thời gian dài. Vì vậy, trước khi ký bất kỳ giấy tờ nào liên quan đến tài sản hoặc nghĩa vụ pháp lý, việc đọc kỹ nội dung, yêu cầu tư vấn pháp lý và đảm bảo sự tự nguyện là điều đặc biệt cần thiết để bảo vệ quyền lợi của chính mình.

Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!

Các bài viết liên quan:

>>> Khám chữa bệnh trái tuyến có được thanh toán không?

>>> Lựa chọn dịch vụ thành lập công ty tại Hà Nội/TPHCM?

>>> Công chứng mua bán xe linh hoạt giờ làm việc tại Hà Nội

>>> Những thay đổi quan trọng về phí công chứng bạn cần biết trong năm nay

>>> Công chứng uỷ quyền cá nhân – dịch vụ trọn gói tới bạn đọc

VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ

Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà

1. Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
2. Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.

Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.

• Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội
• Hotline: 0966.22.7979
• Email: ccnguyenhue165@gmail.com