Cho tặng đất người đang là bị cáo là vấn đề cần được xem xét thận trọng. Việc một người bị truy tố không đồng nghĩa với việc họ mất toàn bộ quyền đối với tài sản. Tuy nhiên, quyền định đoạt nhà đất có thể bị hạn chế trong một số trường hợp.
Trước khi lập hợp đồng tặng cho, cần kiểm tra tình trạng pháp lý của người cho tặng. Đồng thời, cần xác định nhà đất có bị kê biên hoặc áp dụng biện pháp ngăn chặn hay không.
Nếu tài sản không bị hạn chế giao dịch và người cho tặng vẫn có đầy đủ quyền định đoạt, việc tặng cho có thể được xem xét. Ngược lại, giao dịch có thể không được công chứng hoặc không được thực hiện.
>>> Xem thêm: Tặng cho nhà đất có cần chứng minh nguồn gốc tài sản tạo lập của bên tặng cho?
1. Người đang là bị cáo có được cho tặng nhà đất không?
1.1. Bị cáo không đương nhiên mất quyền sở hữu tài sản
Một người trở thành bị cáo khi bị Tòa án đưa ra xét xử theo quy định tố tụng hình sự. Tuy nhiên, tình trạng bị cáo không tự động làm mất quyền sở hữu tài sản của người đó.
Nếu người bị cáo vẫn đứng tên hợp pháp trên Giấy chứng nhận, họ vẫn có các quyền đối với tài sản theo quy định. Trong đó có quyền định đoạt nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện.
Vì vậy, không thể chỉ dựa vào việc một người đang là bị cáo để kết luận họ không được tặng cho nhà đất.
Cần kiểm tra thêm các quyết định tố tụng và tình trạng pháp lý của tài sản.
1.2. Khi nào quyền định đoạt nhà đất có thể bị hạn chế?
Trong quá trình giải quyết vụ án hình sự, tài sản có thể trở thành đối tượng cần bảo đảm cho việc giải quyết vụ án.
Cơ quan có thẩm quyền có thể áp dụng các biện pháp theo quy định. Tùy trường hợp, tài sản có thể bị kê biên hoặc áp dụng biện pháp ngăn chặn giao dịch.
Khi đó, chủ sở hữu không thể tự do chuyển nhượng hoặc tặng cho tài sản.
Do vậy, việc kiểm tra tình trạng pháp lý của thửa đất là bước rất quan trọng.
1.3. Cần phân biệt tình trạng bị cáo với việc bị kê biên tài sản
Đây là hai vấn đề hoàn toàn khác nhau.
Bị cáo là tình trạng tố tụng của một người trong vụ án hình sự. Kê biên tài sản là biện pháp được áp dụng đối với tài sản trong những trường hợp pháp luật quy định.
Một người có thể đang là bị cáo nhưng tài sản chưa bị kê biên. Ngược lại, tài sản có thể đã bị áp dụng biện pháp hạn chế giao dịch.
Vì vậy, khi muốn tặng cho nhà đất, cần kiểm tra cả tình trạng của người cho và tình trạng của tài sản.
2. Điều kiện cho tặng nhà đất khi bên cho tặng là bị cáo
2.1. Kiểm tra Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
Giấy chứng nhận là một trong những giấy tờ quan trọng khi lập hợp đồng tặng cho.
Người cho tặng cần chứng minh quyền sử dụng đất hợp pháp. Thông tin trên giấy chứng nhận cũng cần thống nhất với giấy tờ nhân thân.
Các nội dung cần kiểm tra gồm:
- Người đứng tên quyền sử dụng đất.
- Diện tích và vị trí thửa đất.
- Mục đích sử dụng đất.
- Thời hạn sử dụng đất.
- Tài sản gắn liền với đất nếu có.
Nếu giấy chứng nhận có thông tin bất thường, cần làm rõ trước khi lập hợp đồng.
2.2. Kiểm tra tình trạng tranh chấp và hạn chế quyền sử dụng đất
Quyền sử dụng đất phải đáp ứng các điều kiện giao dịch theo quy định pháp luật.
Do đó, cần kiểm tra xem đất có đang tranh chấp hay không. Đồng thời, cần xác định tài sản có đang bị kê biên hoặc bị áp dụng biện pháp hạn chế nào không.
Nếu quyền sử dụng đất đang bị hạn chế giao dịch, việc tặng cho có thể không được thực hiện.
Đây là nội dung công chứng viên cần kiểm tra khi tiếp nhận hồ sơ.
2.3. Xác định tài sản có liên quan đến vụ án hình sự hay không
Việc xác định mối liên hệ giữa tài sản và vụ án có ý nghĩa rất quan trọng.
Nếu nhà đất là tài sản liên quan trực tiếp đến hành vi phạm tội, tài sản có thể được xem xét trong quá trình giải quyết vụ án.
Chẳng hạn, tài sản có thể là đối tượng bị tịch thu hoặc dùng để bảo đảm nghĩa vụ tài chính. Khi đó, quyền định đoạt tài sản có thể bị ảnh hưởng.
Người cho tặng cần cung cấp đầy đủ thông tin liên quan nếu được yêu cầu.
2.4. Xác định ý chí tự nguyện của người cho tặng
Hợp đồng tặng cho phải thể hiện ý chí tự nguyện của các bên.
Người cho tặng cần có năng lực hành vi dân sự phù hợp. Họ cũng phải nhận thức được nội dung và hậu quả pháp lý của giao dịch.
Việc đang là bị cáo không tự động làm mất năng lực hành vi dân sự.
Tuy nhiên, nếu có quyết định hoặc tình trạng pháp lý đặc biệt, việc công chứng cần được xem xét riêng.

>>> Xem thêm: Nhiều người chỉ quan tâm đến mẫu giấy, nhưng bỏ qua bước công chứng ủy quyền
3. Quy trình công chứng hợp đồng cho tặng nhà đất khi bên cho tặng là bị cáo
3.1. Bước 1: Chuẩn bị đầy đủ hồ sơ
Các bên cần chuẩn bị giấy tờ nhân thân và giấy tờ về nhà đất.
Hồ sơ thường gồm:
- CCCD hoặc giấy tờ tùy thân của các bên.
- Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
- Giấy tờ chứng minh quan hệ nếu cần.
- Giấy đăng ký kết hôn hoặc giấy tờ về tình trạng hôn nhân.
- Các văn bản liên quan đến tài sản nếu có.
Trong trường hợp người cho tặng đang là bị cáo, có thể cần cung cấp thêm tài liệu liên quan đến tình trạng tố tụng.
3.2. Bước 2: Kiểm tra tình trạng pháp lý của tài sản
Công chứng viên sẽ kiểm tra hồ sơ do các bên cung cấp.
Nội dung kiểm tra tập trung vào quyền của người cho tặng. Đồng thời, cần xác định nhà đất có bị hạn chế giao dịch hay không.
Nếu có dấu hiệu tài sản đang bị kê biên, phong tỏa hoặc áp dụng biện pháp khác, hồ sơ cần được xem xét kỹ.
Trường hợp giao dịch không đáp ứng điều kiện pháp luật, công chứng viên có thể từ chối công chứng theo quy định.
3.3. Bước 3: Kiểm tra nội dung hợp đồng tặng cho
Hợp đồng cần thể hiện rõ thông tin của bên cho và bên nhận.
Nội dung về nhà đất cũng phải phù hợp với Giấy chứng nhận.
Các bên cần đọc kỹ hợp đồng trước khi ký. Người cho tặng phải xác nhận việc định đoạt tài sản là hoàn toàn tự nguyện.
Nếu có nội dung chưa rõ, các bên nên trao đổi với công chứng viên trước khi ký.
3.4. Bước 4: Ký và công chứng hợp đồng
Sau khi hồ sơ được xác định là đủ điều kiện, các bên tiến hành ký hợp đồng.
Việc ký được thực hiện theo trình tự công chứng. Công chứng viên sẽ kiểm tra ý chí và năng lực của người tham gia giao dịch.
Sau khi hoàn tất, hợp đồng được công chứng theo quy định.
Bên nhận tài sản cần giữ hồ sơ để thực hiện các thủ tục tiếp theo.
3.5. Bước 5: Thực hiện thủ tục sang tên nhà đất
Sau khi hợp đồng được công chứng, bên nhận cần thực hiện thủ tục đăng ký biến động.
Hồ sơ được nộp tại cơ quan có thẩm quyền theo quy định.
Tùy trường hợp, các bên có thể phát sinh nghĩa vụ về thuế và lệ phí. Một số trường hợp tặng cho giữa người có quan hệ thân thích có thể được xem xét miễn theo quy định.
4. Những rủi ro cần lưu ý khi cho tặng nhà đất trong thời gian bị cáo
4.1. Rủi ro giao dịch bị ảnh hưởng bởi biện pháp kê biên
Đây là vấn đề cần đặc biệt chú ý.
Nếu nhà đất đã bị kê biên, việc tặng cho có thể không được thực hiện.
Do đó, không nên chỉ kiểm tra Giấy chứng nhận. Các bên cần xác định tình trạng pháp lý thực tế của tài sản.
Việc kiểm tra trước giúp hạn chế nguy cơ hợp đồng không thể công chứng.
4.2. Giao dịch có thể bị xem xét nếu ảnh hưởng đến việc giải quyết vụ án
Trong một số vụ án, tài sản của bị cáo có thể liên quan đến trách nhiệm dân sự hoặc nghĩa vụ tài chính.
Nếu việc tặng cho làm ảnh hưởng đến quá trình giải quyết vụ án, giao dịch có thể phát sinh vấn đề pháp lý.
Đặc biệt, cần thận trọng khi tài sản có liên quan đến nghĩa vụ bồi thường hoặc các khoản phải thi hành.
4.3. Không nên che giấu thông tin liên quan đến vụ án
Khi thực hiện giao dịch, các bên cần cung cấp thông tin trung thực.
Việc che giấu tình trạng pháp lý của tài sản có thể làm phát sinh rủi ro. Điều này cũng có thể ảnh hưởng đến quyền lợi của người nhận tài sản.
Nếu có quyết định của cơ quan tiến hành tố tụng, nên cung cấp để được kiểm tra.
4.4. Nên kiểm tra hồ sơ trước khi ký hợp đồng
Giao dịch tặng cho nhà đất có giá trị lớn. Vì vậy, các bên nên kiểm tra hồ sơ trước khi ký.
Người cho tặng cần xác định rõ mình có quyền định đoạt tài sản hay không.
Người nhận cũng nên tìm hiểu tình trạng pháp lý của nhà đất.
Việc kiểm tra sớm giúp các bên chủ động xử lý vấn đề phát sinh.
4.5. Nên tham khảo ý kiến chuyên môn khi vụ án phức tạp
Nếu tài sản có liên quan trực tiếp đến vụ án hình sự, hồ sơ có thể phức tạp hơn thông thường.
Các bên nên tham khảo ý kiến của người có chuyên môn. Công chứng viên cũng có thể hướng dẫn về điều kiện và hồ sơ công chứng.
Việc kiểm tra kỹ giúp hạn chế rủi ro cho cả bên cho và bên nhận.

>>> Xem thêm: Một giao dịch an toàn thường bắt đầu từ việc chọn đúng Văn phòng công chứng.
Kết luận
Cho tặng đất người đang là bị cáo không phải lúc nào cũng bị pháp luật cấm. Tuy nhiên, việc giao dịch cần được xem xét dựa trên tình trạng pháp lý của người cho tặng và tài sản.
Các bên cần kiểm tra quyền định đoạt, tình trạng kê biên và những hạn chế giao dịch liên quan. Hồ sơ cũng cần được chuẩn bị đầy đủ trước khi yêu cầu công chứng.
Đặc biệt, nếu nhà đất có liên quan đến vụ án hình sự, các bên không nên tự ý thực hiện giao dịch khi chưa xác định rõ tình trạng pháp lý. Việc kiểm tra hồ sơ trước sẽ giúp hạn chế tranh chấp và rủi ro về sau.
Nếu cần được tư vấn về hồ sơ, hợp đồng tặng cho nhà đất hoặc thủ tục công chứng, bạn có thể liên hệ Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo số hotline 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để được đội ngũ công chứng viên và chuyên viên tư vấn cụ thể, nhanh chóng và chính xác.
>>> Xem thêm: Mua bán nhà xong nhưng chưa biết sang tên thế nào? Hãy xem dịch vụ sang tên sổ đỏ.
>>> Xem thêm: Trước khi xuống tiền, hãy hiểu rõ công chứng mua bán nhà đất.
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012 (có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội) dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
- Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.
- Xem thêm…
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com

CÁC LOẠI HỢP ĐỒNG – GIAO DỊCH
Sao y chứng thực giấy tờ, tài liệu
Dịch thuật, chứng thực bản dịch các loại văn bản
Công chứng hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất
Công chứng hợp đồng mua bán, chuyển nhượng nhà đất
Công chứng văn bản thừa kế, phân chia di sản thừa kế
Công chứng di chúc, lưu giữ, bảo quản di chúc
Công chứng văn bản thỏa thuận về tài sản chung
Công chứng hợp đồng ủy quyền, giấy ủy quyền
Công chứng hợp đồng thế chấp tài sản
Công chứng hợp đồng mua bán Ô tô, Xe máy
Công chứng hợp đồng cho thuê, cho mượn BĐS
Cấp bản sao tài liệu, hợp đồng giao dịch