Chứng thực chữ ký người chưa vị thành niên là vấn đề cần được xem xét kỹ khi người chưa đủ 18 tuổi có nhu cầu ký vào giấy tờ, văn bản. Ở độ tuổi này, khả năng tự mình xác lập và thực hiện giao dịch có thể bị giới hạn theo quy định pháp luật.
Nhiều người cho rằng chỉ cần có CCCD hoặc giấy tờ tùy thân là có thể tự đi chứng thực chữ ký. Tuy nhiên, điều kiện thực hiện thủ tục còn phụ thuộc vào độ tuổi và nội dung văn bản.
Pháp luật cũng phân biệt người chưa đủ 6 tuổi, người từ đủ 6 đến chưa đủ 15 tuổi và người từ đủ 15 đến chưa đủ 18 tuổi. Mỗi nhóm có những quy định khác nhau về việc xác lập và thực hiện giao dịch.
Vậy người chưa đủ 18 tuổi có được tự mình chứng thực chữ ký không? Cha mẹ hoặc người đại diện có cần tham gia hay không? Hồ sơ cần chuẩn bị gồm những gì? Nội dung dưới đây sẽ giúp làm rõ vấn đề này.
>>> Xem thêm: Người đại diện theo ủy quyền có được chứng thực chữ ký cho người khác?
1. Người chưa đủ 18 tuổi và quy định về chứng thực chữ ký
1.1. Người chưa đủ 18 tuổi được hiểu như thế nào?
Theo quy định của Bộ luật Dân sự, người chưa đủ 18 tuổi được xác định là người chưa thành niên.
Tuy nhiên, người chưa thành niên không phải lúc nào cũng có khả năng thực hiện giao dịch giống nhau. Pháp luật chia thành nhiều nhóm độ tuổi để xác định năng lực hành vi dân sự.
Cụ thể, người chưa đủ 6 tuổi có cách xác lập giao dịch khác với người từ đủ 6 đến chưa đủ 15 tuổi. Người từ đủ 15 đến chưa đủ 18 tuổi cũng có phạm vi tự mình xác lập giao dịch rộng hơn.
Vì vậy, khi xem xét việc chứng thực chữ ký, cần xác định chính xác độ tuổi của người yêu cầu.
1.2. Chứng thực chữ ký có phải là giao dịch dân sự không?
Chứng thực chữ ký và giao dịch dân sự là hai vấn đề khác nhau.
Chứng thực chữ ký là thủ tục nhằm xác nhận chữ ký trên giấy tờ, văn bản là chữ ký của người yêu cầu chứng thực theo quy định.
Trong khi đó, nội dung của văn bản có thể làm phát sinh quyền và nghĩa vụ của người ký. Văn bản cũng có thể chỉ nhằm xác nhận một thông tin hoặc thực hiện một thủ tục hành chính.
Do đó, không thể chỉ dựa vào độ tuổi để kết luận mọi trường hợp đều được hoặc không được chứng thực. Cần xem xét cả nội dung văn bản và điều kiện chứng thực.
1.3. Độ tuổi ảnh hưởng thế nào đến việc tự mình ký văn bản?
Độ tuổi có ý nghĩa quan trọng khi xác định khả năng tự mình xác lập, thực hiện giao dịch.
Người chưa đủ 6 tuổi thường không tự mình xác lập giao dịch dân sự. Giao dịch của nhóm này do người đại diện theo pháp luật thực hiện, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.
Người từ đủ 6 đến chưa đủ 15 tuổi khi xác lập, thực hiện giao dịch thường cần sự đồng ý của người đại diện theo pháp luật. Một số giao dịch phục vụ nhu cầu sinh hoạt hằng ngày phù hợp với lứa tuổi có thể được thực hiện theo quy định.
Người từ đủ 15 đến chưa đủ 18 tuổi có thể tự mình xác lập, thực hiện một số giao dịch. Tuy nhiên, một số trường hợp vẫn cần sự đồng ý của người đại diện.
1.4. Có thể chỉ dựa vào CCCD để chứng thực chữ ký không?
Không nên hiểu rằng có CCCD là người chưa đủ 18 tuổi đương nhiên được tự mình chứng thực chữ ký.
CCCD giúp xác định thông tin của người yêu cầu. Đây là một trong những giấy tờ có thể được sử dụng khi thực hiện thủ tục.
Tuy nhiên, người thực hiện chứng thực còn phải xem xét các điều kiện khác. Nội dung văn bản và khả năng tự mình xác lập giao dịch cũng có thể là vấn đề cần xem xét.
Vì vậy, người chưa đủ 18 tuổi nên hỏi trước về trường hợp cụ thể. Điều này giúp tránh chuẩn bị hồ sơ không phù hợp.
2. Người chưa đủ 18 tuổi có được tự mình chứng thực chữ ký không?
2.1. Người chưa đủ 6 tuổi
Người chưa đủ 6 tuổi thuộc nhóm chưa có năng lực hành vi dân sự đầy đủ để tự mình xác lập giao dịch.
Với độ tuổi này, việc yêu cầu chứng thực chữ ký cần được xem xét rất thận trọng. Trẻ thường không thể tự mình thực hiện các giao dịch dân sự.
Nếu giấy tờ liên quan đến quyền và lợi ích của trẻ, người đại diện theo pháp luật có thể phải tham gia theo quy định.
Do đó, không nên tự đưa trẻ đến yêu cầu chứng thực chữ ký như đối với người trưởng thành. Cần xác định rõ nội dung văn bản và người có thẩm quyền đại diện.
2.2. Người từ đủ 6 đến chưa đủ 15 tuổi
Người từ đủ 6 đến chưa đủ 15 tuổi có khả năng xác lập một số giao dịch trong phạm vi nhất định.
Đối với nhiều giao dịch, nhóm tuổi này cần có sự đồng ý của người đại diện theo pháp luật. Điều này nhằm bảo vệ quyền và lợi ích của người chưa thành niên.
Nếu văn bản cần ký có liên quan đến tài sản hoặc quyền, nghĩa vụ quan trọng, cha mẹ hoặc người đại diện cần được xem xét trong quá trình thực hiện.
Vì vậy, việc người từ đủ 6 đến chưa đủ 15 tuổi có thể tự mình chứng thực chữ ký hay không không nên được xác định chỉ bằng độ tuổi. Cần xem xét cụ thể loại văn bản và mục đích sử dụng.
2.3. Người từ đủ 15 đến chưa đủ 18 tuổi
Người từ đủ 15 đến chưa đủ 18 tuổi có khả năng tự mình xác lập nhiều giao dịch dân sự hơn.
Tuy nhiên, pháp luật vẫn đặt ra giới hạn đối với một số loại giao dịch. Một số trường hợp cần có sự đồng ý của người đại diện theo pháp luật.
Do đó, nếu người trong độ tuổi này muốn chứng thực chữ ký trên một văn bản, cần xem xét nội dung của văn bản trước.
Nếu văn bản chỉ phục vụ một thủ tục đơn giản, cách xử lý có thể khác với văn bản liên quan đến tài sản hoặc nghĩa vụ tài chính.
2.4. Trường hợp có sự tham gia của cha mẹ hoặc người đại diện
Cha mẹ là người đại diện theo pháp luật của con chưa thành niên trong nhiều trường hợp theo quy định.
Khi người chưa thành niên không thể tự mình xác lập hoặc thực hiện giao dịch, người đại diện có thể phải tham gia.
Tuy nhiên, việc cha mẹ đi cùng không có nghĩa mọi văn bản đều được ký thay hoặc chứng thực thay. Cần xác định đúng vai trò của người đại diện trong từng trường hợp.
Nếu chưa rõ cách thực hiện, gia đình nên cung cấp thông tin đầy đủ cho nơi chứng thực. Người có thẩm quyền sẽ hướng dẫn theo trường hợp cụ thể.

>>> Xem thêm: Muốn chủ động hơn khi giải quyết hồ sơ đất đai, đừng bỏ qua thông tin về Dịch vụ sổ đỏ
3. Hồ sơ và cách thực hiện chứng thực chữ ký của người chưa đủ 18 tuổi
3.1. Chuẩn bị giấy tờ tùy thân
Người yêu cầu cần chuẩn bị giấy tờ dùng để xác định nhân thân. Tùy từng trường hợp, giấy tờ có thể là CCCD hoặc giấy tờ hợp lệ khác.
Đối với người chưa đủ 18 tuổi, cần kiểm tra loại giấy tờ đang có. Nếu người yêu cầu chưa có CCCD, nên hỏi trước về giấy tờ có thể sử dụng.
Nếu có người đại diện tham gia, người đại diện cũng nên mang theo giấy tờ cần thiết. Một số trường hợp có thể cần giấy tờ chứng minh quan hệ hoặc tư cách đại diện.
3.2. Chuẩn bị văn bản cần chứng thực
Văn bản cần được chuẩn bị đầy đủ trước khi thực hiện thủ tục.
Người dân nên kiểm tra nội dung và mục đích sử dụng. Nếu văn bản do cơ quan hoặc tổ chức cung cấp mẫu, cần sử dụng đúng mẫu được yêu cầu.
Không nên để trống những nội dung quan trọng. Người chưa thành niên cũng không nên ký vào văn bản khi chưa hiểu rõ nội dung.
Nếu văn bản liên quan đến tài sản hoặc nghĩa vụ, gia đình nên kiểm tra kỹ trước khi ký.
3.3. Xác định người có quyền ký văn bản
Đây là bước đặc biệt quan trọng đối với người chưa đủ 18 tuổi.
Không phải trường hợp nào người chưa thành niên cũng có thể tự mình ký. Cũng không phải trường hợp nào cha mẹ đều được tự ý ký thay.
Việc xác định người ký phụ thuộc vào độ tuổi và nội dung văn bản. Quy định về đại diện cũng cần được xem xét trong từng trường hợp.
Nếu giấy tờ liên quan đến tài sản của người chưa thành niên, vấn đề đại diện càng cần được kiểm tra kỹ.
3.4. Thực hiện thủ tục chứng thực
Sau khi chuẩn bị hồ sơ, người yêu cầu thực hiện thủ tục tại nơi có thẩm quyền.
Người thực hiện chứng thực sẽ kiểm tra giấy tờ và điều kiện cần thiết. Nội dung văn bản cũng có thể được xem xét theo phạm vi của thủ tục.
Nếu người yêu cầu đủ điều kiện, thủ tục chứng thực được thực hiện theo quy định.
Trường hợp có vấn đề về độ tuổi, người ký hoặc nội dung văn bản, người thực hiện chứng thực có thể yêu cầu làm rõ trước khi giải quyết.
3.5. Nhận kết quả và kiểm tra văn bản
Sau khi hoàn tất, người yêu cầu nhận lại văn bản đã được chứng thực.
Cần kiểm tra họ tên và thông tin cá nhân trên văn bản. Nội dung chứng thực cũng cần được kiểm tra trước khi nhận kết quả.
Nếu có người đại diện tham gia, cần kiểm tra thông tin liên quan đến tư cách đại diện.
Văn bản sau đó nên được sử dụng đúng mục đích. Không nên tự ý sửa chữa hoặc bổ sung nội dung sau khi đã chứng thực.
4. Những lưu ý khi chứng thực chữ ký người chưa đủ 18 tuổi
4.1. Không tự ý cho trẻ ký vào giấy tờ quan trọng
Trẻ chưa thành niên cần được bảo vệ trong các giao dịch có liên quan đến quyền và lợi ích của mình.
Cha mẹ không nên yêu cầu trẻ ký vào văn bản khi chưa hiểu rõ nội dung. Đặc biệt, cần thận trọng với giấy tờ liên quan đến tài sản và nghĩa vụ tài chính.
Trước khi ký, gia đình nên kiểm tra mục đích sử dụng văn bản. Nếu có nội dung phức tạp, nên tìm hiểu quy định áp dụng.
4.2. Không nhầm lẫn chứng thực chữ ký với công chứng giao dịch
Chứng thực chữ ký có mục đích khác với công chứng hợp đồng, giao dịch.
Chứng thực chữ ký tập trung vào việc xác nhận chữ ký của người yêu cầu. Trong khi đó, công chứng giao dịch còn liên quan đến tính xác thực và tính hợp pháp của hợp đồng, giao dịch theo phạm vi công chứng.
Vì vậy, một văn bản được chứng thực chữ ký không đồng nghĩa với việc toàn bộ giao dịch đã được công chứng.
Nếu văn bản liên quan đến tài sản, cần xác định chính xác thủ tục pháp lý cần thực hiện.
4.3. Cha mẹ không phải lúc nào cũng được ký thay con
Cha mẹ có thể là người đại diện theo pháp luật của con trong nhiều trường hợp. Tuy nhiên, quyền đại diện không có nghĩa cha mẹ được tùy ý ký mọi văn bản thay con.
Đặc biệt, những giao dịch liên quan đến tài sản hoặc quyền lợi của người chưa thành niên có thể có yêu cầu riêng.
Vì vậy, cần xác định rõ căn cứ đại diện trước khi ký thay. Nếu cần, nên cung cấp giấy tờ chứng minh quan hệ và tư cách đại diện.
4.4. Nội dung văn bản phải phù hợp với quy định
Người thực hiện chứng thực không chỉ tiếp nhận giấy tờ một cách máy móc. Một số trường hợp có thể không được chứng thực nếu thuộc trường hợp pháp luật không cho phép.
Do đó, người yêu cầu cần chuẩn bị văn bản có nội dung phù hợp. Không nên sử dụng mẫu trên mạng mà chưa kiểm tra lại.
Nếu chưa chắc chắn về nội dung, nên hỏi nơi thực hiện trước khi ký. Việc này giúp hạn chế nguy cơ phải lập lại văn bản.
4.5. Nên hỏi trước nếu trường hợp có yếu tố đặc biệt
Một số trường hợp có thể phức tạp hơn thông thường. Ví dụ, người chưa thành niên có tài sản riêng hoặc văn bản liên quan đến quyền tài sản.
Các trường hợp này cần xem xét nhiều yếu tố cùng lúc. Độ tuổi chỉ là một trong những vấn đề cần kiểm tra.
Gia đình nên cung cấp đầy đủ thông tin ngay từ đầu. Việc trao đổi trước giúp xác định đúng hồ sơ và người cần tham gia.
4.6. Kiểm tra kỹ giấy tờ trước khi sử dụng
Sau khi nhận văn bản, cần kiểm tra lại toàn bộ thông tin.
Nếu phát hiện sai họ tên, ngày tháng hoặc nội dung, nên trao đổi ngay với nơi thực hiện. Không nên tự sửa chữa văn bản đã được chứng thực.
Đặc biệt, không nên giao bản chính cho người khác nếu không cần thiết. Những giấy tờ liên quan đến người chưa thành niên cần được bảo quản cẩn thận.

>>> Xem thêm: Một trong những vấn đề được quan tâm nhất khi mua bán bất động sản chính là công chứng mua bán nhà đất
Kết luận
Chứng thực chữ ký người chưa vị thành niên không thể được áp dụng theo một cách giống nhau cho mọi trường hợp. Người chưa đủ 18 tuổi được chia thành các nhóm độ tuổi khác nhau. Khả năng tự mình xác lập giao dịch cũng phụ thuộc vào nội dung văn bản và quy định về đại diện.
Trước khi thực hiện, gia đình cần xác định người chưa thành niên có được tự mình ký hay cần người đại diện tham gia. Đồng thời, cần kiểm tra loại văn bản, mục đích sử dụng và giấy tờ cần chuẩn bị. Với văn bản liên quan đến tài sản hoặc nghĩa vụ quan trọng, việc kiểm tra trước càng cần thiết.
Nếu cần được tư vấn về hồ sơ, thủ tục chứng thực chữ ký cho người chưa thành niên hoặc các giấy tờ liên quan, khách hàng có thể liên hệ Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo số hotline 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để được tư vấn, kiểm tra hồ sơ và hướng dẫn thực hiện thủ tục phù hợp.
>>> Xem thêm: Hồ sơ càng phức tạp, bạn càng nên tìm hiểu kỹ văn phòng công chứng trước khi đến
>>> Xem thêm: Không phải tài liệu nào cũng có thể dịch theo cùng một cách, nên dịch thuật đúng chuyên môn rất quan trọng
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012 (có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội) dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
- Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.
- Xem thêm…
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com

CÁC LOẠI HỢP ĐỒNG – GIAO DỊCH
Sao y chứng thực giấy tờ, tài liệu
Dịch thuật, chứng thực bản dịch các loại văn bản
Công chứng hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất
Công chứng hợp đồng mua bán, chuyển nhượng nhà đất
Công chứng văn bản thừa kế, phân chia di sản thừa kế
Công chứng di chúc, lưu giữ, bảo quản di chúc
Công chứng văn bản thỏa thuận về tài sản chung
Công chứng hợp đồng ủy quyền, giấy ủy quyền
Công chứng hợp đồng thế chấp tài sản
Công chứng hợp đồng mua bán Ô tô, Xe máy
Công chứng hợp đồng cho thuê, cho mượn BĐS
Cấp bản sao tài liệu, hợp đồng giao dịch